نخستین جلسه شورای راهبردی سامانه حقوقی «پود» (پژوهش های ویژه وکلای دادگستری) همزمان با سالروز ولادت باسعادت امام جواد علیهالسلام، با حضور جمعی از استادان برجسته حقوق و مسئولان عالی رتبه قضایی و اجرایی کشور، در پژوهشکده حقوق و قانون ایران برگزار شد.
این جلسه با هدف تبیین فلسفه شکل گیری خدمات پود، بررسی ابعاد علمی و حرفهای آن و نیز بحث و تبادل نظر پیرامون منشور اخلاقی حاکم بر خدمات پژوهشی ویژه وکلای دادگستری تشکیل شد.
این جلسه به ریاست آیتالله دکتر سید مصطفی محقق داماد برگزار شد. در این جلسه بر پایبندی خدمات پود به اصول اخلاق حرفهای تاکید شد. حاضران بر این نکته تصریح کردند که هرگونه توسعه در حوزه خدمات حقوقی، اعم از طراحی سازوکارهای نوین پژوهشی یا بهرهگیری از فناوریهای هوش مصنوعی، باید بر پایه التزام روشن و عملی به اخلاق حرفهای باشد.
در این جلسه، جایگاه پژوهش در نظام حقوقی کشور و نسبت آن با حرفه وکالت مورد بررسی قرار گرفته و تاکید شد که وکالت و پژوهش حقوقی، در عمل همچون تار و پودی منسجم به یکدیگر وابستهاند و باید مکمل یکدیگر باشند. بر همین اساس، سامانه حقوقی «پود» به عنوان بستری برای ارائه پژوهشهای روشمند و تخصصی طراحی شده است.
سامانه پود با تکیه بر توان نرم افزاری پژوهشکده حقوق و قانون ایران مرجعی توانمند برای دانش بنیان شدن حرفه وکالت است،چرا که بانک اطلاعات سرمایه انسانی پژوهشکده دارای بیش از یک هزار رکورد از مشخصات استادان حقوقی، قضات بازنشسته و وکلای فعال وپیش کسوت در شاخه های مختلف حقوق است، همچنین نرم افزار انحصاری و دانش بنیان مدیریت دانش حقا (حقوق و قانون ایران) ظرفیتی انحصاری برای تهیه ابزاری تخصصی از هوش مصنوعی با موضوع حقوق و قانون ایران فراهم کرده است ،به گونهای که دانشنامه آنلاین ویکی حقوق با حدود کمتر از 5 درصد از ظرفیت داده اطلاعاتی این نرمافزار در بستر وب دسترس عموم قرار گرفته است. با استفاده از این توان نرم افزاری پود است که پژوهشهای حقوقی میتواند در خدمت نیازهای پژوهشی توسط وکلای دادگستری قرار گیرندو حرفه وکالت را به فعالیتی دانش بنیان و هوشمند سازی شده ارتقا دهد.
عناوین خدمات پژوهشی نوینی که توسط این سامانه برای تامین نیازهای پژوهشی وکلا طراحی شده است عبارتند از: تحلیل تعهدات متقابل قراردادی، تحلیل ریسکهای دادرسی، ایده پردازیهای حقوقی، اتاق فکر پشتیبان وکیل، مدیریت کارزار حقوقی، خلاصه سازی و بصری سازی پرونده، دهکده حقوقی و کارگاه پژوهشی، خدمات ویژه هوش مصنوعی و جلسه بحث متمرکز گروهی،
بخش قابل توجهی از مباحث این نشست به بررسی منشور اخلاقی سامانه «پود» اختصاص یافت؛ منشوری که به عنوان سند بالادستی این سامانه معرفی شد. در این منشور، اصولی همچون تعهد به حقیقت، امانتداری علمی، پرهیز از تعارض منافع، حفظ استقلال پژوهش،پاسخگویی و مسئولیت پذیری و… به عنوان مبانی غیرقابل تخطی فعالیتهای پژوهشی تصریح شده است.
در جریان بحثها تاکید شد که ارائه خدمات پژوهشی حقوقی، به ویژه زمانی که مستقیما در پروندههای قضایی مورد استفاده قرار میگیرد، مستلزم وجود چارچوبهای اخلاقی دقیق و مورد اجماع است. از این منظر، منشور اخلاقی «پود» معیاری الزامآور برای سنجش و ارزیابی عملکرد پژوهشگران و ساختار مدیریتی این سامانه تلقی میشود.
همچنین در این نشست، نسبت میان اخلاق و فناوریهای نوین مورد توجه قرار گرفت. حاضران با اشاره به گسترش کاربرد ابزارهای هوش مصنوعی در حوزه حقوق، بر این نکته تاکید کردند که فناوری میتواند در صورت هدایت صحیح و نظارت انسانی، به ارتقای کیفیت پژوهشهای حقوقی، افزایش دقت و شفافیت و کاهش خطاها کمک کند، اما هرگز نباید جایگزین داوری انسانی و مسئولیت اخلاقی شود.
در خاتمه این نشست، از لوگوی سامانه حقوقی «پود» به عنوان نشان رسمی این سامانه رونمایی شد؛ لوگویی که قرار است در ادامه فعالیتها به عنوان نماد هویت بصری سامانه «پود» و معرف رویکرد آن در ارائه پژوهشهای حقوقی مستقل و مبتنی بر اصول اخلاقی مورد استفاده قرار گیرد.
اسامی حاضرین در این جلسه عبارت است از:
